LOGO VNBET
KINH ĐẠI BÁT-NHÃ BA-LA-MẬT-ĐA

QUYỂN 294


Phẩm 37: THUYẾT GIẢNG VỀ TƯỚNG BÁT-NHÃ (3)

 
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tám Giải thoát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tám Giải thoát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì tám Giải thoát chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì tám Giải thoát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì bốn Niệm trụ không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì bốn Niệm trụ không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì bốn Niệm trụ chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì bốn Niệm trụ không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Chánh đoạn cho đến tám chi Thánh đạo chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì bốn Chánh đoạn cho đến

* Trang 829 *
device

tám chi Thánh đạo không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì pháp môn giải thoát Không không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì pháp môn giải thoát Không không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì pháp môn giải thoát Không chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì pháp môn giải thoát Không không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì mười địa Bồ-tát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì mười địa Bồ-tát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, vì mười địa Bồ-tát chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì mười địa Bồ-tát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì năm loại mắt không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sáu phép thần thông không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì năm loại mắt không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sáu phép thần thông không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì năm loại mắt chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì năm loại mắt không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sáu phép thần thông chẳng thể nắm bắt nên

* Trang 830 *
device

không nhiễm ô, vì sáu phép thần thông không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì mười lực của Phật không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn điều không sợ, bốn sự hiểu biết thông suốt, đại Từ, đại Bi, đại Hỷ, đại Xả, mười tám pháp Phật bất cộng không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì mười lực của Phật không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn điều không sợ cho đến mười tám pháp Phật bất cộng không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì mười lực của Phật chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì mười lực của Phật không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn điều không sợ cho đến mười tám pháp Phật bất cộng chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì bốn điều không sợ cho đến mười tám pháp Phật bất cộng không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì pháp không quên mất không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tánh luôn luôn xả không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì pháp không quên mất không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tánh luôn luôn xả không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì pháp không quên mất chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì pháp không quên mất không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tánh luôn luôn xả chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì tánh luôn luôn xả không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì trí Nhất thiết không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì trí Nhất thiết không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng

* Trang 831 *
device

không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì trí Nhất thiết chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì trí Nhất thiết không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tất cả pháp môn Đà-la-ni không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tất cả pháp môn Tam-ma-địa không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tất cả pháp môn Đà-la-ni không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tất cả pháp môn Tam-ma-địa không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì tất cả pháp môn Đà-la-ni chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì tất cả pháp môn Đà-la-ni không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tất cả pháp môn Tam-ma-địa chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì tất cả pháp môn Tam-ma-địa không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì quả Dự lưu không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì quả Dự lưu không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì quả Dự lưu chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì quả Dự lưu không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô, vì quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì quả vị Độc giác không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì quả vị Độc giác không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.

* Trang 832 *
device

–Này Thiện Hiện, vì quả vị Độc giác chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì quả vị Độc giác không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tất cả hạnh Đại Bồ-tát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tất cả hạnh Đại Bồ-tát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, vì tất cả hạnh Đại Bồ-tát chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì tất cả hạnh Đại Bồ-tát không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, vì quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Lại nữa này Thiện Hiện, vì hư không không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì hư không không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì hư không chẳng thể nắm bắt nên không nhiễm ô; vì hư không không nhiễm ô nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Lại nữa này Thiện Hiện, vì sắc chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thọ, tưởng, hành, thức chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì sắc chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thọ, tưởng, hành, thức chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, sắc cho đến thức cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì sắc cho đến thức chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.

* Trang 833 *
device

Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì nhãn xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì nhãn xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, nhãn xứ cho đến ý xứ cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì nhãn xứ cho đến ý xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì sắc xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì sắc xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, sắc xứ cho đến pháp xứ cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì sắc xứ cho đến pháp xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì nhãn giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sắc giới, nhãn thức giới và nhãn xúc cùng các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì nhãn giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, nhãn giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì nhãn giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:

* Trang 834 *
device

–Này Thiện Hiện, vì nhĩ giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh giới, nhĩ thức giới và nhĩ xúc cùng các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì nhĩ giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, nhĩ giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì nhĩ giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tỷ giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hương giới, tỷ thức giới và tỷ xúc cùng các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tỷ giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, tỷ giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì tỷ giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì thiệt giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì vị giới, thiệt thức giới và thiệt xúc cùng các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì thiệt giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, thiệt giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì thiệt giới cho đến các thọ do thiệt

* Trang 835 *
device

xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì thân giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì xúc giới, thân thức giới và thân xúc cùng các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì thân giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, thân giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì thân giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì ý giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới, ý thức giới và ý xúc cùng các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì ý giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, ý giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì ý giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì địa giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thủy, hỏa, phong, không, thức giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì địa giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thủy, hỏa, phong, không, thức giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, địa giới cho đến thức giới cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì

* Trang 836 *
device

địa giới cho đến thức giới chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì vô minh chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu bi khổ ưu não chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì vô minh chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hành cho đến lão tử, sầu bi khổ ưu não chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, vô minh cho đến lão tử, sầu bi khổ ưu não cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì vô minh cho đến lão tử, sầu bi khổ ưu não chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì Bố thí ba-la-mật-đa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì Bố thí ba-la-mật-đa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Tịnh giới cho đến Bát-nhã ba-la-mật-đa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, Bố thí ba-la-mật-đa cho đến Bát-nhã ba-la-mật-đa cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì Bố thí ba-la-mật-đa cho đến Bát-nhã ba-la-mật-đa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì pháp không bên trong chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp không bên ngoài, pháp không cả trong ngoài, pháp không không, pháp không lớn, pháp không thắng nghĩa, pháp không hữu vi, pháp không vô vi, pháp không rốt ráo, pháp không không biên giới, pháp không tản mạn, pháp không không đổi khác, pháp không bản tánh, pháp không tự tướng, pháp không cộng tướng, pháp không nơi tất cả pháp, pháp không chẳng thể nắm bắt được, pháp không không tánh, pháp không tự tánh,

* Trang 837 *
device

pháp không không tánh tự tánh chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì pháp không bên trong chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp không bên ngoài cho đến pháp không không tánh tự tánh chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, pháp không bên trong cho đến pháp không không tánh tự tánh cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì pháp không bên trong cho đến pháp không không tánh tự tánh chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì chân như chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới, pháp tánh, tánh không hư vọng, tánh chẳng đổi khác, tánh bình đẳng, tánh ly sinh, pháp định, pháp trụ, thật tế, cảnh giới hư không, cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì chân như chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới cho đến cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, chân như cho đến cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì chân như cho đến cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì Thánh đế khổ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Thánh đế tập, diệt, đạo chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì Thánh đế khổ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Thánh đế tập, diệt, đạo chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, Thánh đế khổ, tập, diệt, đạo cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì Thánh đế khổ, tập, diệt, đạo chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.

* Trang 838 *
device

Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì bốn Tĩnh lự chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì bốn Tĩnh lự chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, bốn Tĩnh lự, bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì bốn Tĩnh lự, bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tám Giải thoát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tám Giải thoát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, tám Giải thoát, tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì tám Giải thoát, tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì bốn Niệm trụ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì bốn Niệm trụ chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Chánh đoạn cho đến tám chi Thánh đạo chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, bốn Niệm trụ cho đến tám chi Thánh đạo cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì bốn Niệm trụ cho đến tám chi Thánh đạo chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.

* Trang 839 *
device

Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì pháp môn giải thoát Không chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì pháp môn giải thoát Không chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, pháp môn giải thoát Không, pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì pháp môn giải thoát Không, Vô tướng, Vô nguyện chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì mười địa Bồ-tát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì mười địa Bồ-tát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, mười địa Bồ-tát cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì mười địa Bồ-tát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì năm loại mắt chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sáu phép thần thông chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì năm loại mắt chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sáu phép thần thông chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, năm loại mắt, sáu phép thần thông cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì năm loại mắt, sáu phép thần thông chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì mười lực của Phật chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn điều không sợ, bốn sự hiểu biết

* Trang 840 *
device

thông suốt, đại Từ, đại Bi, đại Hỷ, đại Xả, mười tám pháp Phật bất cộng chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì mười lực của Phật chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn điều không sợ cho đến mười tám pháp Phật bất cộng chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, mười lực của Phật cho đến mười tám pháp Phật bất cộng cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì mười lực của Phật cho đến mười tám pháp Phật bất cộng chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì pháp không quên mất chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tánh luôn luôn xả chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì pháp không quên mất chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tánh luôn luôn xả chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, pháp không quên mất, tánh luôn luôn xả cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì pháp không quên mất, tánh luôn luôn xả chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì trí Nhất thiết chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì trí Nhất thiết chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, trí Nhất thiết, trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì trí Nhất thiết, trí Đạo tướng, trí Nhất thiết tướng chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tất cả pháp môn Đà-la-ni chỉ có giả nói

* Trang 841 *
device

nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tất cả pháp môn Tam-ma-địa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tất cả pháp môn Đà-la-ni chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tất cả pháp môn Tam-ma-địa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, tất cả pháp môn Đà-la-ni, tất cả pháp môn Tam-ma-địa cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì tất cả pháp môn Đà-la-ni, tất cả pháp môn Tam-ma-địa chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì quả Dự lưu chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì quả Dự lưu chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì quả Nhất lai, Bất hoàn, A-la-hán chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, quả Dự lưu cho đến quả A-la-hán cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì quả Dự lưu cho đến quả A-la-hán chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì quả vị Độc giác chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì quả vị Độc giác chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, quả vị Độc giác cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì quả vị Độc giác chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tất cả hạnh Đại Bồ-tát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tất cả hạnh Đại Bồ-tát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, tất cả hạnh Đại Bồ-tát cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì tất cả

* Trang 842 *
device

hạnh Đại Bồ-tát chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật cũng như vậy, chỉ có giả nói; vì quả vị Giác ngộ cao tột của chư Phật chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Lại nữa này Thiện Hiện, vì hư không chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì hư không chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, như hai loại tiếng vang và hiện tượng nương hư không, hư không cũng như vậy, chỉ có giả nói nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Lại nữa này Thiện Hiện, vì sắc chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thọ, tưởng, hành, thức chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì sắc chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thọ, tưởng, hành, thức chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì sắc là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì thọ, tưởng, hành, thức là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì nhãn xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì nhãn xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì nhãn xứ là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ là pháp không thể diễn

* Trang 843 *
device

đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì sắc xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì sắc xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì sắc xứ là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì nhãn giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sắc giới, nhãn thức giới và nhãn xúc cùng các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì nhãn giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì nhãn giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì sắc giới cho đến các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì nhĩ giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh giới, nhĩ thức giới và nhĩ xúc cùng các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì nhĩ giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?

* Trang 844 *
device

–Này Thiện Hiện, vì nhĩ giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì thanh giới cho đến các thọ do nhĩ xúc làm duyên sinh ra là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tỷ giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hương giới, tỷ thức giới và tỷ xúc cùng các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tỷ giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì tỷ giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì hương giới cho đến các thọ do tỷ xúc làm duyên sinh ra là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì thiệt giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì vị giới, thiệt thức giới và thiệt xúc cùng các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì thiệt giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì thiệt giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì vị giới cho đến các thọ do thiệt xúc làm duyên sinh ra là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì thân giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì xúc giới, thân thức giới và thân xúc cùng các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.

* Trang 845 *
device

–Bạch Thế Tôn, tại sao vì thân giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì thân giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì xúc giới cho đến các thọ do thân xúc làm duyên sinh ra là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì ý giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới, ý thức giới và ý xúc cùng các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì ý giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì ý giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì pháp giới cho đến các thọ do ý xúc làm duyên sinh ra là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì địa giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thủy, hỏa, phong, không, thức giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì địa giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì thủy, hỏa, phong, không, thức giới chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì địa giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì thủy, hỏa, phong, không, thức giới là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì vô minh chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái,

* Trang 846 *
device

thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu bi khổ ưu não chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì vô minh chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì hành cho đến lão tử, sầu bi khổ ưu não chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì vô minh là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì hành cho đến lão tử, sầu bi khổ ưu não là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì Bố thí ba-la-mật-đa chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì Bố thí ba-la-mật-đa chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì Bố thí ba-la-mật-đa là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì Tịnh giới, An nhẫn, Tinh tấn, Tĩnh lự, Bát-nhã ba-la-mật-đa là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì pháp không bên trong chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp không bên ngoài, pháp không cả trong ngoài, pháp không không, pháp không lớn, pháp không thắng nghĩa, pháp không hữu vi, pháp không vô vi, pháp không rốt ráo, pháp không không biên giới, pháp không tản mạn, pháp không không đổi khác, pháp không bản tánh, pháp không tự tướng, pháp không cộng tướng, pháp không nơi tất cả pháp, pháp không chẳng thể nắm bắt được, pháp không không tánh, pháp không tự tánh, pháp không không tánh tự tánh chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì pháp không bên trong chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp không bên ngoài

* Trang 847 *
device

cho đến pháp không không tánh tự tánh chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì pháp không bên trong là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì pháp không bên ngoài cho đến pháp không không tánh tự tánh là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì chân như chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới, pháp tánh, tánh không hư vọng, tánh chẳng đổi khác, tánh bình đẳng, tánh ly sinh, pháp định, pháp trụ, thật tế, cảnh giới hư không, cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì chân như chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp giới cho đến cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì chân như là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì pháp giới cho đến cảnh giới chẳng thể nghĩ bàn là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì Thánh đế khổ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Thánh đế tập, diệt, đạo chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì Thánh đế khổ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì Thánh đế tập, diệt, đạo chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì Thánh đế khổ là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì Thánh đế tập, diệt, đạo là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì bốn Tĩnh lự chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì bốn Tĩnh lự chẳng thể diễn đạt nên

* Trang 848 *
device

Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì bốn Tĩnh lự là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì bốn Vô lượng, bốn Định vô sắc là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì tám Giải thoát chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì tám Giải thoát chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì tám Giải thoát là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì tám Thắng xứ, chín Định thứ đệ, mười Biến xứ là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì bốn Niệm trụ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì bốn Niệm trụ chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì bốn Chánh đoạn, bốn Thần túc, năm Căn, năm Lực, bảy chi Đẳng giác, tám chi Thánh đạo chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì bốn Niệm trụ là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì bốn Chánh đoạn cho đến tám chi Thánh đạo là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì pháp môn giải thoát Không chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp môn giải thoát Vô

* Trang 849 *
device

tướng, Vô nguyện chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì pháp môn giải thoát Không chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh; vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh?
–Này Thiện Hiện, vì pháp môn giải thoát Không là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt; vì pháp môn giải thoát Vô tướng, Vô nguyện là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, vì mười địa Bồ-tát chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Bạch Thế Tôn, tại sao vì mười địa Bồ-tát chẳng thể diễn đạt nên Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.
–Này Thiện Hiện, vì mười địa Bồ-tát là pháp không thể diễn đạt nên chẳng thể diễn đạt, do đó Bát-nhã ba-la-mật-đa thanh tịnh.

* Trang 850 *
device

 
Đại Tập 23 - Bộ Bát-Nhã VI - Số 220 (Quyển 251 - 300)