LOGO VNBET
có chỗ hướng đến, chẳng phải chỗ hướng đến.
Này Thiện Hiện, như thế là Đại Bồ-tát do quyết lòng làm chỗ hướng đến cho thế gian mà phát tâm hướng đến quả vị Giác ngộ cao tột.
 Phẩm 46: TRÍ HƯỚNG ĐẾN (1)
Bấy giờ, Cụ thọ Thiện Hiện bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn, đối với Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa như thế, ai có thể phát sinh sự tin, hiểu?
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, nếu Đại Bồ-tát từ lâu, đối với quả vị Giác ngộ cao tột, phát tâm hướng cầu, tinh cần, tu tập, đã từng cúng dường trăm ngàn muôn ức Phật, ở chỗ chư Phật phát nguyện rộng lớn, căn lành thuần thục, được vô lượng bậc thiện hữu nhiếp thọ, thì đối với Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa như vậy, mới có khả năng phát sinh sự tin hiểu.
Cụ thọ Thiện Hiện lại bạch Phật:
–Bạch Thế Tôn, nếu Đại Bồ-tát đối với Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa như thế, có khả năng sinh tin, hiểu thì theo tánh gì, tướng gì, hình trạng gì, dung mạo gì?
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, Đại Bồ-tát ấy điều phục tánh tham, sân, si làm tánh; xa lìa tướng tham, sân, si  làm tướng; xa lìa trạng thái tham, sân, si làm hình trạng; xa lìa diện mạo tham, sân, si làm dung mạo.
Lại nữa Thiện Hiện, Đại Bồ-tát ấy điều phục tánh tham, không tham, sân, không sân, si, không si làm tánh; xa lìa tướng tham, không tham, sân, không sân, si, không si làm tướng; xa lìa trạng thái tham, không tham, sân, không sân, si, không si làm hình trạng; xa lìa diện mạo tham, không tham, sân, không sân, si, không si làm dung mạo.
Này Thiện Hiện, nếu Đại Bồ-tát thành tựu tánh, tướng, hình trạng, dung mạo như thế thì đối với Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa ấy, mới có khả năng phát sinh tin, hiểu.
Cụ thọ Thiện Hiện bạch Phật:

* Trang 313 *
device

–Bạch Thế Tôn, nếu Đại Bồ-tát tin, hiểu Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa như thế, sẽ hướng đến chỗ nào?
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, Đại Bồ-tát ấy sẽ hướng đến trí Nhất thiết trí.
Cụ thọ Thiện Hiện lại bạch:
–Bạch Thế Tôn, nếu Đại Bồ-tát hướng đến trí Nhất thiết trí thì có khả năng làm chỗ hướng về cho tất cả hữu tình.
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, đúng vậy, đúng vậy! Như lời ông nói. Nếu Đại Bồ-tát có khả năng tin, hiểu Bát-nhã ba-la-mật-đa sâu xa này, thì mới có khả năng hướng đến trí Nhất thiết trí; nếu có khả năng hướng đến trí Nhất thiết trí thì mới có khả năng làm chỗ hướng về cho tất cả hữu tình.
Thiện Hiện lại bạch:
–Bạch Thế Tôn, Đại Bồ-tát ấy có khả năng làm được việc khó làm, đó là mang giáp đội mũ kiên cố thế này: “Ta sẽ độ thoát tất cả hữu tình, đều khiến họ chứng đắc Niết-bàn rốt ráo. Tuy đối với hữu tình làm việc như vậy nhưng hoàn toàn chẳng thấy có hữu tình nào được an lập.”
Phật dạy:
–Này Thiện Hiện, đúng vậy, đúng vậy! Như lời ông nói: Đại Bồ-tát ấy có khả năng làm được việc khó làm, đó là mang giáp đội mũ kiên cố như vầy: Ta sẽ độ thoát tất cả hữu tình, khiến họ đều chứng đắc Niết-bàn rốt ráo. Tuy đối với hữu tình làm việc như vậy nhưng hoàn toàn chẳng thấy có hữu tình nào được an lập.
Lại nữa Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc sắc. Vì sao? Vì sắc rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc sắc. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc thọ, tưởng, hành, thức. Vì sao? Vì thọ, tưởng, hành, thức rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc thọ, tưởng, hành, thức.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc nhãn xứ. Vì sao? Vì nhãn xứ rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng

* Trang 314 *
device

 thuộc nhãn xứ. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ. Vì sao? Vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xứ.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc sắc xứ. Vì sao? Vì sắc xứ rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc sắc xứ. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ. Vì sao? Vì thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc thanh, hương, vị, xúc, pháp xứ.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc nhãn giới. Vì sao? Vì nhãn giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc nhãn giới. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý giới. Vì sao? Vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý giới.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc sắc giới. Vì sao? Vì sắc giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc sắc giới. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc thanh, hương, vị, xúc, pháp giới. Vì sao? Vì thanh, hương, vị, xúc, pháp giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc thanh, hương, vị, xúc, pháp giới.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc nhãn thức giới. Vì sao? Vì nhãn thức giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc nhãn thức giới. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý thức giới. Vì sao? Vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý thức giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý thức giới.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng

* Trang 315 *
device

thuộc nhãn xúc. Vì sao? Vì nhãn xúc rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc nhãn xúc. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc. Vì sao? Vì nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra. Vì sao? Vì các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc các thọ do nhãn xúc làm duyên sinh ra. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc các thọ do nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc làm duyên sinh ra. Vì sao? Vì các thọ do nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc làm duyên sinh ra rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc các thọ do nhĩ, tỷ, thiệt, thân, ý xúc làm duyên sinh ra.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc địa giới. Vì sao? Vì địa giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc địa giới. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc thủy, hỏa, phong, không, thức giới. Vì sao? Vì thủy, hỏa, phong, không, thức giới rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc thủy, hỏa, phong, không, thức giới.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc vô minh. Vì sao? Vì vô minh rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc vô minh. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc hành, thức, danh sắc, lục xứ, xúc, thọ, ái, thủ, hữu, sinh, lão tử, sầu bi khổ ưu não. Vì sao? Vì hành cho đến lão tử rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc hành cho đến lão tử.
Này Thiện Hiện, giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc ngã. Vì sao? Vì ngã rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc

* Trang 316 *
device

 ngã. Giáp mũ mà Đại Bồ-tát ấy đã mang, đội, chẳng thuộc hữu tình, dòng sinh mạng, khả năng sinh khởi, sự nuôi dưỡng, sự trưởng thành, chủ thể luân hồi, ý sinh, nho đồng, khả năng tạo tác, khả năng thọ nhận, sự hiểu biết, sự nhận thức. Vì sao? Vì hữu tình cho đến sự nhận thức rốt ráo là không có sở hữu, do chẳng phải Bồ-tát, chẳng phải giáp mũ nên nói giáp mũ kia chẳng thuộc hữu tình cho đến sự nhận thức.

* Trang 317 *
device

Đại Tập XXIV, Bộ Bát- Nhã VII Số 220 (Quyển 301- 350)