LOGO VNBET
Kinh số 14
KINH ĐẠI BỔN
(Mahpadna Sutta)
 
Kinh này đề cập đến bảy Đức Phật Vipassỵ, Sikhỵ, Vessabh, Kakusandha, Konagmana, Kassapa, và Gotama, nói đến chủng tánh, danh tánh, tộc tánh, tuổi thọ, cây bồ-đề, hai vị đại đệ tử chánh, số các Tăng hội, vị Tỷ-kheo hầu cận, phụ thân, mẫu thân, kinh đô của bảy Đức Phật này.
Rồi kinh này đề cập đến tiền thân của Đức Phật Vipassỵ (Tỳ-bà-thi), tả rõ lúc Ngài thọ sanh với tất cả những điềm tốt lành, ba mươi hai tướng tốt, đời sống của Ngài khi còn ở trong cung vua, khi ra bốn cửa thành, chứng kiến cảnh già, bệnh, chết và vị tu sĩ, rồi đến khi Ngài xuất gia, tu đạo, chứng đạo, thuyết pháp và khuyến khích các vị đệ tử truyền bá chánh pháp. Cuối cùng, kinh này có đề cập một cách sơ lược đến Đức Phật Thích-ca. Đoạn quan trọng nhất trong kinh này là đoạn diễn tả đời sống của Đức Phật Vipassỵ, từ khi từ cõi Đâu Suất thác sanh, sống trong cung điện,

* Trang 390 *
device

chứng kiến thực trạng cuộc đời, xuất gia, tu đạo, chứng đạo, hành đạo.
So sánh đời sống của Đức Phật Vipassỵ với đời sống của Đức Phật Thích-ca-mâu-ni (như đã diễn tả trong tập Mahvagga I), chúng ta thấy sự sai khác giữa hai quan niệm. Đức Phật lịch sử như được diễn tả trong tập Mahvagga, về Đức Phật Thích-ca với rất ít thần thông, nếu không phải là không có, và Đức Phật tôn giáo, như đã diễn tả trong kinh này, với các điềm tướng xuất hiện các thần thông diệu dụng.
Ở đây, chúng ta chứng kiến sự bắt đầu của quan điểm Đức Phật tôn giáo, một sự bắt đầu còn dè dặt và thận trọng, đặt nhẹ dưới hình thức một truyện tiền thân về Đức Phật Vipassỵ. Sau này, đặc tánh tôn giáo lan qua các mẫu tích về Đức Phật Thích-ca-mâu-ni đến nỗi bao phủ con người lịch sử về Sa-môn Gotama như chúng ta chứng kiến về sau. Từ quan niệm Đức Phật lịch sử qua quan niệm Đức Phật tôn giáo là cả một quá trình liên tục, không có gián đoạn, tuần tự nhi tiến, không có đột ngột. Và bao giờ tôn phái Thượng tọa bộ cũng đóng vai trò một tôn phái bảo thủ, đặt nặng về luật tạng, nhưng không phải hoàn

* Trang 391 *
device

hoàn toàn không có quan niệm về tôn giáo. Dầu thế nào, đây cũng là một đề tài đáng để các học giả nghiên cứu và tìm hiểu.
*

* Trang 392 *
device

 
Dàn ý Kinh Trung Bộ & Tóm tắt Kinh Trường Bộ