LOGO VNBET
KINH ĐẠI PHƯƠNG QUẢNG PHẬT
                    HOA NGHIÊM

                         QUYỂN 18
PHẨM NHẬP BẤT TƯ NGHÌ GIẢI THOÁT CẢNH GIỚI PHỔ
                 HIỀN HẠNH NGUYỆN (Phần 18)

 
Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài, nhiếp tâm tư duy về lời dạy của Dạ thần, hiểu rõ vị ấy từ khi mới phát tâm Bồ-đề của vị ấy thanh tịnh tuyệt đối nên đã phát sinh tạng của Bồ-tát, đã phát nguyện Bồ-tát, đã thanh tịnh các Ba-la-mật Bồ-tát, đã nhập vào các hàng trụ địa của Bồ-tát, đã tu hạnh Bồ-tát,đã hành đạo xuất ly, thuận theo biển ánh sáng Nhất thiết trí, phát tâm cứu hộ khắp tất cả chúng sinh, nổi mây đại Bi che khắp, đối với cõi giới của chư Phật đến tận đời vị lai vẫn còn có khả năng phát sinh hạnh nguyện của Phổ Hiền; rồi thong thả tiến bước. Đến chỗ vị Thần chủ về đêm ấy,đồng tử đảnh lễ sát chân vị ấy, nhiễu quanh vô số vòng, rồi tới trước chắp tay thưa:
–Bạch Thánh giả! Trước đây con đã phát tâm Vô thượng Bồ-đề nhưng con chưa biết Bồ-tát làm thế nào để tu hành địa vị Bồ-tát, làm thế nào để phát triển địa vị Bồ-tát, làm thế nào để thành tựu địa vị Bồ-tát?
Thần chủ về đêm đáp:
–Lành thay! Lành thay! Thiện nam! Ông đã có thể phát tâmVô thượng Bồ-đề, mà còn có thể hỏi về các sự tu hành, phát triển, cho đến sự thành tựu của Bồ-tát.
Này thiện nam! Nếu Bồ-tát có đủ mười pháp, thì cóthể viên mãn được các hạnh Bồ-tát. Đó là:
1.Đạt Tam-muội thanh tịnh, thường thấy tất cả các Đức Như Lai trong hiện hữu.

* Trang 962 *
device

2.Luôn quán chiếu tướng tốt của tất cả các Đức Như Lai, bằng mắt thanh tịnh.
3.Dùng trí sâu xa, biết biển cả phước trí của các Đức Như Lai.
4.Biết biển ánh sáng pháp của vô lượng chư Phật ngang bằng pháp giới.
5.Biết từ mỗi lỗ chân lông trên thân của các Đức Như Lai phóng biển ánh sáng lớn bằng số chúng sinh,để làm lợi ích cho tất cả.
6.Thấy biển ánh sáng rực rỡ màu các báu, từ nơi mỗi lỗ chân lông trên thân của các Đức Như Lai phóng ra.
7.Từng niệm xuất hiện biển biến hóa của Đức Phật, để điều phục chúng sinh khắp cả pháp giới.
8.Đạt được âm thanh của Đức Phật, đồng với biển âm thanh ngôn ngữ của các chúng sinh, có khả năng chuyển bánh xe pháp của chư Phật trong ba đời.
9.Biết biển vô biên danh hiệu của tất cả các Đức Phật.
10.Biết oai lực tự tại chẳng thể nghĩ bàn điều phục chúng sinh của các Đức Phật.
Thiện nam! Bồ-tát có đầy đủ mười loại pháp này, thì có thể hành trì viên mãn các hạnh.
Thiện nam! Ta được môn giải thoát của Bồ-tát, tên là pháp môn Dũng mãnh đi khắp với niềm vui Thiền định tịch tĩnh; thấy khắp tất cả chư Phật trong ba đời cũng thấy Đức Phật ấy, dùng Tam-muội và thần thông để làm thanh tịnh cõi nước và chúng hội đạo tràng tương ưng với biển hạnh; đủ các danh hiệu, thuyết pháp tuổi thọ, âm thanh, ngôn ngữ, thân tướng không đồng, đầy cả pháp giới, tất cả đều được thấy rõ và am hiểu sâu sắc; nhưng không có chấp trước, cũng không có đối tượng để nhập. Vì sao? Vì biết các Đức Như Lai cũng chẳng phải đi, bởi các nẻo thế gian đã diệt hẳn; cũng chẳng phải đến, vì thể tánh là vô sinh; cũng chẳng phải sinh, vì Pháp thân bình đẳng; cũng chẳng phải diệt, vì không có tướng sinh; cũng chẳng phải thật, vì trụ các pháp như huyễn; cũng chẳng phải hư, vì làm lợi ích chúng sinh; cũng chẳng phải dời đổi, vì vượt khỏi sinh tử; chẳng phải hoại, vì tánh thường bất biến; phải xa lìa tướng ngôn ngữ,vì vô tướng và tánh tướng vốn đều không.

* Trang 963 *
device

Thiện nam! Ta biết hết các Đức Như Lai như thế. Lúc ấy,đối với môn giải thoát dũng mãnh đi khắp với niềm vui Thiền định tịch tĩnh của Bồ-tát ta phân biệt rõ ràng, sự tiến triển, thành tựu, quán sát tư duy, trang nghiêm kiên cố, chiếu sáng khắp các cảnh giới, viên mãn rộng lớn sâu xa, tùy thuận trụ vào ngằn mé bình đẳng, không sinh những vọng tưởng phân biệt, bằng đại Bi cứu hộ tất cả chúng sinh, nhất tâm không động. Tu tập Sơ thiền: Dứt các ý nghiệp, nhiếp hóa các chúng sinh, năng lực trí mạnh mẽ, tâm hỷ vui tươi. Tu tập Nhị thiền:Tư duy về tự tánh của tất cả chúng sinh, nhàm chán sinh tử, trụ vào niềm vui Niết-bàn. Tu Tam thiền: Có khả năng dứt hẳn các nổi khổ não của tất cả chúng sinh. Tu Tứ thiền: Phát triển toàn diện nguyện Nhất thiết trí, khéo léo làm phát sinh các biển Tam-muội, nhập môn biển giải thoát của các Bồ-tát,du hý thần thông của tất cả Bồ-tát, thành tựutất cả sự biến hóa thanh tịnh; bằng trí thanh tịnh nhập khắp pháp giới.
Thiện nam! Khi tu tập môn giải thoát này, ta dùng đủ các phương tiện làm cho tất cả chúng sinh được thành thục. Như: Chúng sinh nào ở tại gia mà tham dục, phóng túng, thì giúp họ tưởng bất tịnh, tưởng không đáng để vui thích, tưởng đáng nhàm chán, tưởng mệt mỏi, tưởng thúc bách, tưởng ràng buộc, tưởng La-sát, tưởng vô thường, tưởng khổ, tưởng không, tưởng vô ngã, tưởng vô chủ, tưởng không được tự tại, tưởng già bệnh chết; để tự họ đối với cảnh dục không còn ham thích; đồng thời cũng khuyên nhủ chúng sinh, không nên đắm say dục lạc, mà nên để tâm đến niềm vui chánh pháp, nên thoát ly gia đình sống không gia đình. Nếu chúng sinh nào sống nơi yên tĩnh, ta sẽ giúp họ dứt trừ các âm thanh không vừa ý. Vào đêm vắng, ta sẽ thuyết giảng giáo pháp sâu xa cho họ, cho họ duyên thuận hạnh, mở cửa xuất gia, chỉ con đường chánh, phóng ra ánh sáng trừ bóng tối cho họ, dứt sợ hãi cho họ, tán dương việc xuất gia, ca ngợi công đức tràn đầy của Tam bảo và Thiện tri thức; đồng thời cũng ca ngợi hạnh gần gũi phụng sự cúng dường Thiện tri thức.
Thiện nam! Khi ta tu môn giải thoát như thế; Ta đồng thờicũng giúp cho các chúng sinh xa hẳn tham lam phi pháp, bỏ phân biệt tà vạy; giúp cho người chưa làm điều ác không làm điều ác, người đã

 

* Trang 964 *
device

làm thì đình chỉ; người vọng tưởng cõi không thể chuyển hóa,chưa sinh các thiện pháp, chưa tu Ba-la-mật, chưa cầu Nhất thiết trí, chưa phát nguyện thù thắng, chưa phát đại Từ bi, chưa tạo nghiệp trời người ta đều giúp cho họ được phát sinh. Người phát sinh rồi ta làm cho tăng trưởng. Ta trao những nhân duyên thuận với đạo như thế, cho đến giúp họ được thành tựu trí Nhất thiết trí.
Thiện nam! Ta chỉ được môn giải thoát dũng mãnh đi khắp với niềm vui Thiền định tịch tĩnh của Bồ-tát này thôi. Còn như các Đại Bồ-tát có đầy đủ những hạnh nguyện của Phổ Hiền, thông đạt hết vô biên pháp giới, thường có khả năng làm tăng trưởng tất cả thiện căn, thấu triệt trí lực của các Đức Như Lai, an trụ nơi cõi giới của các Đức Như Lai, luôn ở nơi sinh tử, tâm không bị chướng ngại, có khả năng nhanh chóng làm trọn vẹn nguyện Nhất thiết trí, có khả năng đến khắp tất cả biển cõi, có khả năng nhìn thấy tất cả biển Phật, có khả năng lắng nghe và giữ gìn tất cả mây pháp, có khả năng phá tan tối tăm của tất cả chúng sinh, có khả năng phát sinh tất cả ánh sáng trí tuệ ngay trong đêm dài sinh tử thì ta làm sao có thể biết và nói hết công đức cùng hạnh nguyện của các vị ấy.
Thiện nam! Cách đây không xa, bên phải của cội Bồ-đề đạo tràng, có một vị thần chủ về đêm, tên là Hỷ Mục Quán Sát Nhất Thiết Chúng Sinh. Ông đến thỉnh vấn vị ấy: Bồ-tát làm thế nào để học hạnh Bồ-tát và tu đạo Bồ-tát.
Khi ấy, vì muốn nói lại môn giải thoát này, nên Dạ thần Phổ Biến Cát Tường Vô Cấu Quang nói kệ cho Đồng tử Thiện Tài:
Tất cả Đức Như Lai ba đời
Đều vì tín tâm mà xuất hiện
Nếu được mắt rộng lớn sáng ngời
Thì được thấy khắp biển chư Phật
Ông quán thân chư Phật vô cấu
Tướng tốt xinh đẹp rất thanh tịnh
Đều ngồi trong chúng hội đạo tràng
Thị hiện thần thông ở khắp nơi
Đức Thiện Thệ Tỳ-lô-giá-na
Hàng phục ma thành Phật dưới Bồ-đề

* Trang 965 *
device

Tùy theo tâm tất cả chúng sinh.
Chuyển xe đại pháp khắp pháp giới
Phật chứng chân pháp tánh sâu xa
Pháp thể tịch tĩnh không sai khác
Sắc thân thanh tịnh thật đẹp đẽ
Hiện khắp chúng sinh không cùng tận
Thân Phật rộng lớn bất tư nghì
Khắp cả pháp giới không cùng tận
Bình đẳng hiện khắp ở mười phương
Trong tất cả cõi đều được thấy
Hào quang chư Phật thường biến mãn
Chiếu khắp tất cả vi trần cõi
Ánh sáng đan chéo vô biên sắc
Mỗi mỗi tròn vẹn khắp pháp giới
Chân lông Như Lai nổi mây sáng
Rộng lớn khó lường không cùng tận
Chiếu khắp tất cả tâm chúng sinh
Giúp họ trừ diệt hết phiền não
Chân lông Như Lai nổi mây hóa
Mỗi mỗi thần thông không thể lường
Điều phục tất cả các chúng sinh
Tất cả nỗi khổ đều trừ diệt
Giọng Như Lai tròn đầy rộng lớn
Thanh quang phát ra biển ngôn từ
Tuôn mưa đại pháp khắp chúng sinh
Giúp cho họ hiểu tánh Bồ-đề
Phật xưa trong vô biên biển kiếp
Hộ trì cho ta tu các hạnh
Nay giúp ta được thấy Như Lai
Ảnh hiện các biển cõi mười phương
Như Lai hiện thân khắp thế gian
Bằng với số tất cả chúng sinh
Cõi giới sâu xa khó nhập
Đó cũng chẳng phải trí ta biết được

* Trang 966 *
device

Các Bồ-tát đủ đại oai đức
Vào trong chân lông Đức Thiện Thệ
Cõi giải thoát chẳng thể tư nghì
Ta không thể biết trí chư Phật
Ở gần đây có vị Dạ thần
Tên Tinh Tú Quang Đại Hỷ Mục
Ông đến thỉnh vấn sự tu hành
Ngài sẽ truyền ông đạo Bồ-đề.
Lúc ấy, Đồng tử Thiện Tài, đảnh lễ sát chân vị Dạ thần, nhiễu quanh vô số vòng, chiêm ngưỡng lưu luyến, rồi từ giã ra đi.
Khi cung kính tùy thuận và phụng mệnh làm theo lời dạy của Thiện tri thức, Đồng tử Thiện Tài nghĩ: “Bậc Thiện tri thức khó thấy khó gặp. Nhờ thấy được Thiện tri thức nên tâm suy nghĩ không bị tán loạn; nhờ thấy Thiện tri thức, nên phá được núi phiền não và chướng ngại; nhờ thấy Thiện tri thức, nên có khả năng nhập biển đại Bi cứu hộ chúng sinh, nhờ thấy Thiện tri thức, nên được ánh sáng trí tuệ chiếu khắp pháp giới; nhờ thấy Thiện tri thức,nên có khả năng tu hành đạo Nhất thiết trí; nhờ thấy Thiện tri thức, nên có khả năng thấy biển Phật khắp mười phương; nhờ thấy Thiện tri thức, nên được thấy các Đức Phật chuyển bánh xe chánh pháp; mình ghi nhớ hết không bỏ sót”. Nghĩ thế rồi, đồng tử muốn đến ngay chỗ Thần chủ về đêm Hỷ Mục Quán Sát Nhất Thiết Chúng Sinh. Cùng Lúc ấy, thần Hỷ Mục dùng sức oai thần, bảo hộ Đồng tử Thiện Tài, giúp cho ông biết rằng thân cận Thiện tri thức, có thể sinh thiện căn và phát triển thành thục. Nghĩa là làm cho ông biết rằng thân cận Thiện tri thức, có thể tu tập đủ các trợ đạo; biết thân cận Thiện tri thức,có thể phát tâm dũng mãnh; biết thân cận Thiện tri thức, có thể tạo sự nghiệp khó bị hoại; biết thân cận Thiện tri thức có thể được năng lực kiên cố; biết thân cận Thiện tri thức, có thể nhập khắp vô biên phương; biết thân cận Thiện tri thức, có thể tu hành bền bỉ; biết thân cận Thiện tri thức, có thể hoàn tất vô biên sự nghiệp; biết thân cận Thiện tri thức, có thể thực hành vô lượng đạo; biết thân cận Thiện tri thức, có thể được năng lực nhanh chóng đến khắp các cõi; biết thân cận Thiện tri thức, có thể không rời chỗ ở, mà vẫn đi khắp mười phương.

* Trang 967 *
device

Lúc ấy, Đồng tử Thiện Tài lại nghĩ: “Nhờ thân cận Thiện tri thức, nên có thể dũng mãnh tu tập đạo Nhất thiết trí; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên ta có thể nhanh chóng phát sinh các biển đại nguyện; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên ta có thể làm lợi ích cho tất cả chúng sinh chịu vô biên khổ tận kiếp vị lai; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên ta có thể mặc áo giáp tinh tấn dũng mãnh thuyết pháp nơi một cực vi mà giọng nói vang khắp pháp giới; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên ta có khả năng nhanh chóng đi đến khắp các biển trong mười phương; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên ta có thể tu hạnh Bồ-tát, đến tận đời vị lai, bằng đường ngắn như một sợi lông; nhờ thân cận Thiện tri thức,nên trong từng niệm ta có thể thực hiện hạnh Bồ-tát và an trụ trọn vẹn vào địa vị Nhất thiết trí; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên ta có khả năng nhập vào đạo trang nghiêm và thần lực tự tại của tất cả Như Lai trong ba đời; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên dù ta luôn nương vào pháp giới chưa từng rời khỏi nhưng có thể đi khắp vô biên cõi nước; nhờ thân cận Thiện tri thức, nên ta có khả năng nhập khắp môn tịnh pháp giới, tách rời ý tưởng quá khứ và vị lai, để đến khắp mười phương. Nghĩ như thế rồi, Đồng tử Thiện Tài liền đi đến chỗ Thần chủ về đêm Hỷ Mục và trông thấy vị ấy, ngồi nơi tòa Sư tử liên hoa, ở trong đạo tràng hội chúng của Đức Như Lai, nhập vào môn giải thoát tràng vô cấu, nhanh chóng tỏa niềm vui khắp; mỗi lỗ chân lông trên thân vị ấy, xuất hiện vô số loại mây hóa thân, để tùy theo căn cơ, mà ngài dùng lời vi diệu, thuyết pháp nhiếp hóa, khắp vô lượng chúng sinh, giúp cho tất cả đều hoan hỷ và lợi ích. Nghĩa là nổi vô lượng mây hóa thân làm đầy khắp tất cả thế giới trong mười phương, thuyết về các Bồ-tát hành Ba-la-mật cung cấp cho khắp tất cả chúng sinh không hề luyến tiếc, giúp cho tất cả chúng sinh đều cùng thực hành bố thí. Pháp giới chỉ có một tướng tâm ấy bình đẳng,cúng dường phụng sự không khinh mạn, trong ngoài đều bố thí, phải tập bỏ những thứ khó bỏ. Cũng từ mỗi lỗ chân lông lại xuất hiện ra vô lượng mây hóa thân ngang bằng với số chúng sinh đầy cả pháp giới, hiện khắp trước các chúng sinh; thuyết về thọ trì tịnh giới không bị hủy phạm và tu các khổ hạnh đều được viên mãn; đối với thế gian không có sự nương tựa, đối với các cõi giới không có gì say đắm, thuyết về

* Trang 968 *
device

sự xoay vần của sinh tử luân hồi; thuyết về các sự khổ, vui,thạnh, suy, của trời người; thuyết về các cõi giới đều bất tịnh; thuyết các pháp hữu vi đều vô thường; thuyết các pháp hữu lậu đều khổ và không có vị ngọt; thuyết tất cả các pháp đều không, vô ngã; làm cho các chúng sinh bỏ hẳn ý tưởng sai lầm điên đảo, an trụ vào cõi giới của Đức Như Lai thấu triệt thường, lạc, ngã, tịnh, bất tư nghì; trì giới của Như Lai một cách chân thật tuyệt đối; diễn thuyết đủ các giới hạnh như thế, hương giới đượm nhuần làm cho các chúng sinh đều được thành thục.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện đủ các loại mây thân bằng với số chúng sinh; hoặc thuyết giảng về khả năng nhẫn chịu tất cả các khổ như: Cắt, xả, đánh đập, chửi mắng, mạt sát; nhưng tâmvị ấy vẫn thản nhiên, không phẫn nộ, an nhiên tiếp nhận suy nghĩ kỹ lưỡng, không đọng không loạn trong tất cả các việc làm; không có hèn hạ cũng khôngcó cao ngạo, không sinh ngã mạn với các chúng sinh,quán sát sâu sắc về các pháp tánh. Hoặc thuyết về tâm Bồ-đề không cùng tận, vì tâm không tận nên trí cũng không tận, cắt đứt hết phiền não của các chúng sinh. Hoặc thuyết về thân không đầy đủ, xấu xa bần tiện, hình tướng thô bỉ, làm cho họ sinh tâm nhàm chán, tìm cách trừ bỏ; bên cạnh những nhân như thế lại khen ngợi thân vô thượng, xinh đẹp, thanh tịnh, của các Đức Như Lai, giúp cho họ vui vẻ. Làm thành thục chúng sinh bằng những phương tiện như thế.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện mây thân đủ các loại bằng với số chúng sinh, rồi tùy theo sở thích chúng sinh mà thuyết về sự tinh tấn dũng mãnh tu pháp trợ đạo Nhất thiết trí, tinh tấn dũng mãnh dập tắt ma oán, tinh tấn dũng mãnh phát tâm Bồ-đề bất thoái bất động, tinh tấn dũng mãnh độc ác chúng sinh thoát khỏi biển sinh tử, tinh tấn dũng mãnh trừ diệt tất cả các nạn về đường ác, tinh tấn dũng mãnh dùng sức trí tuệ phá núi vô trí, tinh tấn dũng mãnh phụng sự cúng dường các Đức Như Lai tâm không nhàm chán, tinh tấn dũng mãnh thọ trì pháp luân của tất cả chư Phật không thiếu sót, tinh tấn dũng mãnh phá tan tất cả các núi phiền não sâu nặng hết sức chướng ngại, tinh tấn dũng mãnh giáo hóa làm thành thục tất cả chúng sinh, tinh tấn dũng mãnh làm trang nghiêm thanh tịnh tất cả cõi Phật, làm thuần thục chúng sinh bằng những phương tiện như thế.

* Trang 969 *
device

Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện vô lượng mây thân bằng với số chúng sinh; rồi dùng mọi phương tiện giúp cho các chúng sinh, diệt trừ ưu buồn, thương tiếc, khổ não, tâm hoan hỷ, dứt bỏ ýxấu, nhàm chán các dục; rồi giảng về đức tánh hỗ thẹn giúp cho chúng sinh tích chứa các thiện căn, hoặc thuyết về phạm hạnh thanh tịnh tuyệt đối; hoặc thuyết các dục là cõi giới của ma, làm cho họ khiếp sợ hiện cảnh, không thích dục lạc của thếgian, an trụ pháp A-lan-nhã, tiếp nhận niềm vui của chánh pháp. Theo thứ tự mà nhập vào niềm vui từcác Tam-muội của pháp thiền định, giúp họ tư duy quán sát, diệt trừ tất cả phiền não đã có, khen ngợi tính tình, chỉ bày sự vô sinh. Lại diễn thuyết các biển Tam-muội của tất cả Bồ-tát thần lực biến hiện, tự tại dạo khắp; làm cho các chúng sinh vui vẻ thích thú, rời xa nỗi hoang mang sợ hãi, khiến tâm họ thanh tịnh, tính tình thuần thục, các căn bén nhạy, có khả năng tiếp nhận và thọ dụng, quý trọng giáo pháp, tu tập tiến triển. Thành tựu chúng sinh bằng những phương tiện như thế.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện đủ loại mây thân, bằng số chúng sinh, để giảng cho họ vềviệc đi đến tất cả cõi Phật thân cận phụng sự cúng dường các Đức Phật, cho đến sư trưởng, chân Thiện tri thức, thọ trì tất cả xe giáo pháp của chư Phật, lại diễn thuyết và khen ngợi tất cả biển Như Lai, quán sát tất cả biển pháp môn, chỉ bày tánh và tướng của tất cả các pháp, khuếch trương tất cả các môn Tam-muội, chiếu sáng cõi giới trí tuệ, làm khô biển nghi của tất cả chúng sinh, để chỉ rõ trí Kim cương, hủy hoại núi tà kiến, cất cao vầng mặt trời tuệ, xóa tan các bóng tối; giúp cho tất cả đều hoan hỷ và thành Nhất thiết trí.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện đủ cácloại mây thân, bằng số chúng sinh, hiện đủ những sắc tướng, đủ các hình dáng và thân bất tư nghì, để đến trước tất cả chúng sinh, rồi tùy theo căn cơ của họ mà dùng đủ các ngôn ngữ và phương thức dạy bảo để thuyết pháp cho họ hoặc nói về phước lực và thần thông của thế gian; hoặc nói ba cõi đều đáng sợ, làm cho họ không tạo hạnh nghiệp của thế gian, tránh xa ba cõi, ra khỏi rừng già kiến chấp; hoặc khen ngợi đạo Nhất thiết trí, giúp họ vượt khỏi tất cả hàng Thanh văn và Bích-chi-

* Trang 970 *
device

phật; hoặc diễn thuyết không trụ vào sinh tử, không dừng ở Niết-bàn, giúp cho họ không thiên về hữu vi hoặc vô vi, không vui buồn khi được kính trọng hoặc bị xem thường; hoặc diễn nói về việc khi còn ở thiên cung cho đến lúc ngồi nơi đạo tràng thành Đẳng chánh giác làm cho họ thích phát tâm Bồ-đề, chỉ bày môn phương tiện quyền xảo Ba-la-mật như thế, để giáo hóa cho tất cả chúng sinh được thành thục và giúp họ đạt được Nhất thiết trí tuyệt đối.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện đủ các loại mây thân bằng số cực vi trần trong tất cả thế giới, hiện trước tất cả chúng sinh, trong từng niệm hiện rõ tất cả hạnh nguyện của Bồ-tát Phổ Hiền, trong từng niệm hiện rõ đại nguyện thanh tịnh đầy khắp pháp giới, trong từng niệm hiện làm trang nghiêm thanh tịnh tất cả biển thế giới, từng niệm hiện sự cúng dường cho tất cả biển Như Lai, trong từng niệm hiện ra sự nhập vào tất cả biển pháp môn, trong từng niệm hiện ra sự nhập vào biển thế giới nhiều như cực vi trần trong tất cả biển cõi,trong từng niệm hiện rõ sự tu hành đạo Nhất thiết trí thanh tịnh trong tất cả cõi tận kiếp vị lai, từng niệm hiện ra sự nhập vào năng lực các Đức Như lai khắp mười phương, từng niệm biểu hiện sự nhập tất cả biển phương tiện trong ba đời, trong từng niệm biểu hiện việc đi đến tất cả cõi, hiện đủ các thần thông biến hóa tự tại, trong từng niệm biểu hiện đủ các hạnh nguyện của tất cả Bồ-tát. Biểu hiện những nguyện Ba-la-mật như thế, giúp cho các chúng sinh an trụ vào Nhất thiết trí và những việc làm như thế nối tiếp không ngừng.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện mây thân biến hóa bằng đủ các loại tâm của tất cả chúng sinh; đến trước tất cả chúng sinh, thuyết về sự tích tập pháp trợ đạo Nhất thiết trí của cácBồ-tát đó là: Năng lực vô biên tế, năng lực không bị phá hoại; năng lực không cùng tận; năng lực tu hạnh vô thượng, không còn thoái chuyển; năng lực không gián đoạn; năng lực không còn đắm nhiễm pháp sinh tử; năng lực có khả năng phá tất cả ma quân; năng lực tránh xa tất cả bụi cấu phiền não; năng lực có khả năng phá tất cả núi nghiệp chướng; năng lực trụ tất cả kiếp tu hạnh đại Bi không biết mỏi mệt; năng lực làm chấn động tất cả cõi của các Đức Phật làm cho các chúng sinh hoan hỷ; năng lực chuyển pháp luân khắp cả thế gian. Dùng những

* Trang 971 *
device

năng lực Ba-la-mật như thế-làm phương tiện để thành thục cho các chúng sinh đạt đến Nhất thiết trí.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện mây thân biến hóa, với đủ các sắc tướng, ngang bằng với các loại tâm khác nhau của tất cả chúng sinh, đến khắp vô lượng thế giới trong mười phương; rồi tùy theo tâm của chúng sinh mà diễn thuyết về tất cả trí và hạnh của Bồ-tát. Đó là thuyết về trí nhập nơi biển thế giới của tất cả chúng sinh, thuyết về trí nhập vào biển tâm của tất cả chúng sinh; thuyết về trí nhập vào biển căn của tất cả chúng sinh; thuyết về trí nhập vào biển hạnh của tất cả chúng sinh; thuyết về trí hóa độ, điều phục và làm thành thục tất cả chúng sinh, chưa từng lỡ dịp; thuyết về trí phát ra âm thanh khắp cả pháp giới, thuyết về trí trong từng niệm có ở khắp cả biển pháp giới; thuyết về trí trong từng niệm biết tất cả biển thế giới bị hoại diệt, thuyết về trí trong từng niệm biết tất cảbiển thế giới, thành trụ trang nghiêm hình tướng khác nhau, thuyết về trí trong từng niệm, bằng thần thông tự tại thân cận cúng dường các Đức Như lai và tiếp nhận chánh pháp. Biểu hiện trí Ba-la-mật như thế, làm cho các chúng sinh vui mừng, phấn khởi, thích thú, tâm họ tịch tĩnh, sinh ra hiểu biết rõ ràng để cầu Nhất thiết trí không còn thoái chuyển;như thuyết về Ba-la-mật của Bồ-tát với những cách điều phục và làm thành thục chúng sinh, trong mọi thời gian, thuận theo đủ các tâm, biết đủ các căn tánh, làm cho họ bén nhạy, có thể đảm nhận sự việc, có thể sinh năng lực yêu thích và tin hiểu chắc chắn vào Nhất thiết trí một cách trọn vẹn tuyệt đối. Tuyên thuyết đủ các pháp hành của tất cả Bồ-tát, để làm cho chúng sinh lợi ích và thành thục.
Cũng từ nơi mỗi lỗ chân lông, lại xuất hiện cõi tu tập công đức từ lúc mới phát tâm của vị Dạ thần. Như phụng sự các bậc Thiện tri thức; thân cận các Đức Phật; tu tập thiện pháp. Hành Bố thí ba-la-mật, dứt bỏ những thứ khó bỏ hành trì Giới ba-la-mật, bỏ ngôi vua giàu sang tự tại, cung điện quyến thuộc, xuất gia học đạo, bằng tâm tăng thượng. Hành Nhẫn nhục ba-la-mật, có thể nhẫn chịu đủ các nỗi khổ, những việc khó thực hiện của thế gian, cho đến sự thanh tịnh trọn vẹn của Bồ-tát,việc tu khổ hạnh, việc hộ trì chánh pháp tất cả đều vững chắc, nhưng tâm ấy không động, cũng có khả năng nhẫn chịu, tất cả

* Trang 972 *
device

chúng sinh nói ác, làm ác, đối với bản thân mình; nhẫn với tất cả sự nghiệp là không để hoại mất; nhẫn với tất cả pháp là niềm tin mạnh mẽ trọn vẹn, hiểu rõ sự thật; nhẫn các pháp tánh là có thể tư duy chắc chắn không có phân biệt. Hành Tinh tấn ba-la-mật làphát sinh hạnh Nhất thiết trí, thành tựu tất cả Phật pháp, thành thục cho toàn thể mà không bị thoái chuyển. Hành Thiền định ba-la-mật là thanh tịnh tuyệt đối người hành Thiền ba-la-mật ấy, có những vật dụng riêng, phải có sự chuyên cần khẩn cầu, sự tu hành, sự thành tựu, sự thanh tịnh, sự phát sinh Tam-muội và thần thông trọn vẹn; việc nhập vào môn biển Tam-muội đều được hiện rõ. Hành Trí tuệ ba-la-mật, tâm không chấp trước; người hành Trí tuệ ba-la-mật ấy, có những vật dụng riêng như mặt trời đại trí tuệ thanh tịnh, mây đại trí tuệ, kho đại trí tuệ, biển đại trí tuệ, hạnh đại trí tuệ, cửa đại trí tuệ, tất cả đều hiện rõ.  Lại thị hiện sự tu hành môn Phương tiện ba-la-mật, người hành môn phương tiện ấy có vật dụng riêng có tu hành, có thể tánh, có lý thú, có thanh tịnh, có sự tương ưng tất cả đều hiện rõ. Hành Nguyện ba-la-mật, người hành hạnh nguyện này có thể tánh, có thành tựu, có tu tập, có khế hợp các việc, tất cả đều hiện rõ. Hành Lực ba-la-mật, người hành Lực ba-la-mật ấy có vật dụng riêng, có nhân duyên, có lý thú, có diễn thuyết và có sự khế hợp các việc, tất cả đều hiện rõ. Hành Trí ba-la-mật, người hành trí ấy, có vật dụng riêng, có thể tánh, có tu hành, có thành tựu, có phát sinh, có thanh tịnh, có xứ sở, có tăng trưởng, có thâm nhập, có ánh sáng, có biểu hiện, có lý thú, có sự khế hợp các việc, có khả năng giảng trạch, có các hành tướng, có pháp tương ưng, có pháp nhiếp hóa, biết pháp, biết nghiệp, biết cõi, biết kiếp, biết đời, biết Phật xuất hiện, biết Phật, biết Bồ-tát, biết tâm Bồ-tát, quả vị của Bồ-tát, vật dụng riêng của Bồ-tát, sự hướng đến của Bồ-tát, sự hồi hướng của Bồ-tát, việc làm của Bồ-tát, đại nguyện của Bồ-tát, xe pháp của Bồ-tát, sự thanh lọc của Bồ-tát, biển pháp của Bồ-tát, biển pháp môn của Bồ-tát, dòng nước pháp của Bồ-tát, kho pháp ngầm của Bồ-tát, pháp lý thú của Bồ-tát, tất cả những cõi giới khế hợp với Trí ba-la-mật như thế đều hiện rõ. Từ mỗi lỗ chân lông, trên thân vị Thần chủ về đêm ấy đều hiện đầy đủ mười độ như thế, để giáo hóa và làm thành thục tất cả chúng sinh.

* Trang 973 *
device

Bấy giờ, Đồng tử Thiện Tài lại thấy nơi mỗi lỗ chân lông trên thân của thần chủ Dạ Hỷ Mục Quán Sát Nhất Thiết Chúng Sinh, xuất hiện vô lượng mây thân tương tự hình tướng chúng sinh. Như xuất hiện mây tương tự thân trời Sắc cứu cánh, trời Thiện hiện, trời Thiện kiến, trời Vô nhiệt, trời Vô phiền. Xuất hiện mây tương tự thân trời Quảng quả, trời Phước sinh, trời Vô vân. Xuất hiện mây tương tự thân trời Biến tịnh, trời Vô lượng tịnh, trời Thiểu tịnh. Xuất hiện mây tương tự thân trời Cực quang tịnh, trời Vô lượng quang, trờiThiểu quang. Xuất hiện mây tương tự thân trời Đại phạm, trời Phạm phụ, trời Phạm chúng. Xuất hiện mây tương tự thân trời Tha hóa tự tại, trời Hóa lạc, trời Đâu-suất, trời Tu-dạ-ma, trời Đao-lợi, tất cả vua trời, thể nữ và các Thiên tử như thế. Xuất hiện mây tương tự thân Đề-đầu-lại-tra, vua Càn-thát-bà, nữ Càn-thát-bà, con Càn-thát-bà. Xuất hiện mây tương tự thân vua Cưu-bàn-trà Tỳ-lâu-lặc-xoa, nữ Cưu-bàn-trà, con Cưu-bàn-trà. Xuất hiện mây tương tự thân Long vươngTy-lâu-bát-xoa, Long nữ và Long tử. Xuất hiện mây tương tự thân vua Dạ-xoa Tỳ-sa-môn, nữ Dạ-xoa và con Dạ-xoa. Xuất hiện mây tương tự như thân vua Khẩn-na-la đại thọ, nữ Khẩn-na-la và con Khẩn-na-la. Xuất hiện mây tương tự như thân vua Ma-hầu-la-giàdiệu trí, nữ Ma-hầu-la-già và con Ma-hầu-la-già. Xuất hiện mây tương tự thân vua Ca-lầu-la đại thếtốc tật lực, nữ Ca-lầu-la và con Ca-lầu-la. Xuất hiện mây tương tự thân vua A-tu-la La-hầu, nữ A-tu-la và con A-tu-la. Xuất hiện mây tương tự thân vua Diêm-la pháp, nữ Diêm-la vương và con Diêm-la vương. Xuất hiện mây tương tự thân các vị vua, phu nhân, hoàng tử và công chúa. Xuất hiện đủ các loại mây thân trong các đường như thế. Xuất hiện mây có các tướng tương tự thân các hàng Thanh văn, Độc giác, Bồ-tát và chư Phật. Xuất hiện thân tương tự thân của tất cả thần đất, thần nước, thần lửa, thần gió, thần sông, thần biển, thần núi, thần rừng, thần chủ lúa, thần chủ thuốc,thần chủ cây, thần chủ đất, thần chủ thành, thần chủ ngày, thần chủ đêm, thần chủ không, thần chủ phương, thần chủ chúng, thần túc hành, thần chủ đạo tràng, cho đến thần chấp Kim cương, khắp mười phương đầy cả pháp giới. Hiện trước tất cả chúng sinh, với đủ các âm thanh. Đó là tiếng phong luân, tiếng thủy luân, tiếng lửa cháy, tiếng nước biển dâng, tiếng động đất, tiếng

* Trang 974 *
device

núi va chạm, tiếng thiên thành chấn động, tiếng Ma-ni chạm nhau, tiếng Thiên vương, tiếng Long vương, tiếng Dạ-xoa vương, tiếng Càn-thát-bà vương, tiếng A-tu-la vương,tiếng Ca-lầu-la vương, tiếng Khẩn-na-la vương, tiếng Ma-hầu-la-già vương, tiếng nhân vương, tiếng Phạm vương, tiếng Thiên nữ ca vịnh, tiếng âm nhạc của chư Thiên, tiếng Ma-ni bảo vương, tiếng Thanh văn, tiếng Độc giác, tiếng Bồ-tát. Dùng các âm thanh như thế để diễn thuyết về sự tuần tự và liên tục tích tập công đức của thần chủ Dạ Hỷ Mục Quán Sát Chúng Sinh kể từ khi mới phát tâm; sự tuần tự và liên tục tu tập thiện căn, sự tuần tự và liên tục phát tâm Bồ-đề; sự tuần tự và liên tục tu vô lượng Ba-la-mật; sự tuần tự và liên tục chết chỗ này sinh nơi kia và danh hiệu của vị ấy; sự tuần tự và liên tục thân cận bạn bè và phụng sự các Đức Phật; sự tuần tự và liên tục chấp nhận các loại xe pháp của các Đức Như Lai, sự tuần tự và liên tục thọ trì chánh pháp, sự tuần tự và liên tục tu hạnh Bồ-tát; sự tuần tự và liên tục nhập các Tam-muội, sự tuần tự và liên tục dùng năng lực Tam-muội thấy các Đức Phật; sự tuần tự và liên tục thấy khắp các cõi; sự tuần tự và liên tục biết hết các kiếp; sự tuần tự và liên tục thâm nhập pháp giới; sự tuần tự và liên tục quán sát chúng sinh, sự tuần tự và liên tục nhập biển giáo pháp; sự tuần tự và liên tục biết các chúng sinh sinh nơi này tử nơi kia; được Thiên nhĩ thanh tịnh, nên tuần tự và liên tục nghe tất cả âm thanh, đủ các biện tài và tùy thuận tư duy, được Thiên nhãn thanh tịnh, nên tuần tự và liên tục thấy tất cả màu sắc, đủ các loại hình tướng và khéo léo, được Tha tâm trí nên tuần tự và liên tục biết tâm của chúng sinh, được túc trụ trí, nên tuần tự và liên tục biết tất cả sự việc trong đời trước; được thần túc trí thông tự tại bất tư nghì không nương tựa, không tạo tác, nên tuần tự và liên tục đi khắp các cõi trong mười phương; được pháp giải thoát khác nhau của Bồ-tát, nhập biển giáo pháp giải thoát chẳng thể nghĩ bàn của Bồ-tát, an trụ nơi tâm tưởng của Bồ-tát; được Du Bộ dũng mãnh của Bồ-tát, an trụ nơi tâm tướng của Bồ-tát; làm quyến thuộc của Bồ-tát, gia nhập vào đạo tràng của Bồ-tát, tuần tự và liên tục có những công đức như thế tất cả đều diễn thuyết, hiện rõ và phân biệt, để thành tựu chúng sinh. Trong từng niệm ngay lúc diễn thuyết như thế có vô lượng vô lượng cõi của chư Phật khắp mười

* Trang 975 *
device

phương, đều được làm cho thanh tịnh trang nghiêm và độ thoát vô lượng chúng sinh nơi đường ác; giúp cho vô lượng chúng sinh sinh vào cõi trời, cõi người, giàu sang nhàn nhã; làm cho vô lượng chúng sinh thoát khỏi biển sinh tử; làm cho vô lượng chúng sinh an trụ vào hàng Thanh văn và Bích-chi-phật; làm cho vô lượng chúng sinh được pháp môn của Bồ-tát; làm cho vô lượng chúng sinh trụ ở hàng trí của Như Lai.

* Trang 976 *
device

 
Đại Tập 40 - Bộ Hoa Nghiêm V - Số 286- 292 & Số 293 (Q.1-22)