LOGO VNBET
    Na-tiên nói: “Người đắc đạo rồi, như trong ý muốn nhảy lên đến cõi Phạm thiên, hoặc xuống cõi Uất-đan-việt, cũng chỉ giống như vậy thôi.”
    Vua tán thán: “Hay thay!”

 
° ° °
    Vua lại hỏi: “Sa-môn các vị dạy rằng: Có lóng xương dài đến bốn ngàn dặm. Làm sao lại có lóng xương dài đến như thế?”
    Na-tiên hỏi: “Đại vương có nghe nói ngoài biển lớn có giống cá gọi là cá chất, thân nó dài đến hai mươi tám ngàn dặm hay chăng?”
    Vua đáp: “Đúng là có như vậy, trẫm đã từng nghe nói.”
    Na-tiên nói: “Như con cá ấy, thân dài hai mươi tám ngàn dặm, vậy lóng xương hông chỉ dài bốn ngàn dặm, sao đại vương lại lấy làm lạ?”

12. NGƯNG HƠI THỞ
    Vua hỏi: “Sa-môn các vị dạy rằng: Người tu hành có thể đoạn dứt cả hơi thở. Làm thế nào có thể đoạn dứt được hơi thở?”
    Na-tiên hỏi: “Này đại vương, đại vương có từng nghe nói người có ý chí chăng?”
   Vua đáp: “Trẫm có nghe.”
   Na-tiên hỏi: “Vậy đại vương có nghĩ là ý chí ấy ở trong thân người chăng?”

* Trang 120 *
device

    Vua đáp: “Theo trẫm nghĩ thì đúng là ý chí ấy ở trong thân người.”
    Na-tiên nói: “Này đại vương, như đại vương nói đó là đối với những người ngu si vô trí, không thể chế phục được thân và miệng, không thể thọ trì và làm theo kinh điển, giới luật của Phật. Những người như vậy, thân thể họ cũng không thể đạt đến sự an vui.(1)
   “Còn như người học đạo tu hành, có thể chế phục được thân và miệng, có thể thọ trì và làm theo kinh điển, giới luật của Phật, nên có thể đạt đến nhất tâm, chứng đắc tứ thiền, (2) khi ấy có thể không cần phải giữ hơi thở như người thường.”
   Vua tán thán: “Hay thay!”
____________________
(1)Ở đây, nhà vua hiểu theo thông thường là ý chí luôn đi liền với thân thể. Ngài Na-tiên sau đó mới chỉ rõ là trường hợp này chỉ đúng với những người tầm thường không chứng đắc. Với kẻ chứng đắc vào các cảnh giới cao của thiền định thì không còn trói buộc trong thân thể này nữa. Khi hiểu được điều này thì vua cũng hiểu rằng việc ngưng hơi thở là có thể làm được.
(2) Tứ thiền: bốn cấp độ thiền định đạt được từ thấp đến cao, gồm có: 1. Sơ thiền: tâm tập trung vào một cảnh, các tâm tầm (vitarka), tứ (vicàra), hoàn toàn li dục và không còn các bất thiện pháp. Người đạt sơ thiền cảm nhận trạng thái hỷ (priti), lạc (sukha) và xả (upeksà). 2. Nhị thiền: tâm không còn tầm, tứ. Nội tĩnh, nhất tâm. Trạng thái này là hỷ, lạc, xả. 3. Tam thiền: lìa trạng thái hỷ, chỉ còn trạng thái xả và lạc. 4. Tứ thiền: lìa trạng thái lạc, chỉ còn riêng cảm giác xả và chánh niệm. Người đạt bốn phép thiền ấy thì thần thức vượt khỏi cõi Dục giới, lên tới cõi Sắc giới, nhưng chưa vào cõi Vô sắc giới. Như vậy, việc đoạn dứt hơi thở không phải là việc lạ không làm được.

* Trang 121 *
device

 
Kinh Tỳ-Kheo Na-Tiên